Zwiększone ryzyko zawodowe

Zwiększone ryzyko zawodowe oznacza sytuację, w której prawdopodobieństwo wystąpienia wypadku, choroby zawodowej lub innego negatywnego skutku zdrowotnego jest wyższe niż w warunkach dotychczas ocenionych. Wzrost może wynikać z pojawienia się nowego zagrożenia, większego narażenia, zmiany sposobu pracy albo obniżenia skuteczności stosowanych zabezpieczeń.

Określenie „zwiększone ryzyko” nie jest odrębnym, jednolicie zdefiniowanym poziomem stosowanym we wszystkich metodach oceny. Nie musi też automatycznie oznaczać ryzyka niedopuszczalnego. Każdorazowo należy ponownie oszacować prawdopodobieństwo i ciężkość następstw zgodnie z metodą przyjętą w zakładzie.

Przyczyny zwiększenia ryzyka

Do wzrostu ryzyka zawodowego może dojść w szczególności wskutek:

  • wprowadzenia nowej maszyny, substancji lub technologii,
  • zmiany organizacji, tempa albo czasu pracy,
  • wykonywania zadań nietypowych, awaryjnych lub doraźnych,
  • usunięcia osłony, balustrady, wentylacji albo innego zabezpieczenia,
  • uszkodzenia maszyny, instalacji lub środka ochrony,
  • przekroczenia dopuszczalnych stężeń lub natężeń czynników szkodliwych,
  • pracy w trudnych warunkach atmosferycznych,
  • zmiany miejsca wykonywania zadania,
  • wykonywania kilku kolidujących prac w tej samej strefie,
  • stwierdzenia wypadku, zdarzenia potencjalnie wypadkowego lub choroby związanej z pracą,
  • ujawnienia nowych informacji o szkodliwości danego czynnika.

Ryzyko może wzrosnąć również wtedy, gdy pracownik nie posiada odpowiedniego przeszkolenia, doświadczenia, kwalifikacji albo informacji potrzebnych do bezpiecznego wykonania zadania.

Pracownicy wymagający szczególnego uwzględnienia

Podczas oceny należy uwzględnić indywidualne możliwości osób wykonujących pracę. Szczególnej analizy mogą wymagać warunki zatrudnienia:

  • pracowników młodocianych,
  • kobiet w ciąży i karmiących dziecko piersią,
  • osób z niepełnosprawnościami lub ograniczeniami zdrowotnymi,
  • pracowników nowych i niedoświadczonych,
  • pracowników tymczasowych oraz firm zewnętrznych,
  • osób wykonujących pracę samotnie,
  • pracowników wykonujących pracę w porze nocnej.

Przynależność do określonej grupy nie oznacza automatycznie niedopuszczalnego ryzyka. Konieczne jest ustalenie, czy warunki, organizacja i wymagania zadania są odpowiednie do możliwości konkretnego pracownika.

Ponowna ocena ryzyka

Po stwierdzeniu zwiększonego ryzyka pracodawca powinien przeprowadzić przegląd oceny ryzyka zawodowego. Należy ustalić:

  • jakie zagrożenie uległo zmianie,
  • kto i w jakich sytuacjach może być narażony,
  • czy wzrosło prawdopodobieństwo zdarzenia lub ciężkość następstw,
  • czy dotychczasowe środki ochrony nadal są skuteczne,
  • jakie działania są potrzebne do obniżenia ryzyka,
  • kto odpowiada za ich realizację i w jakim terminie mają zostać wdrożone.

Aktualizacji nie należy ograniczać do zmiany wartości w tabeli. Dokumentacja powinna odzwierciedlać rzeczywiste warunki pracy i wskazywać konkretne środki profilaktyczne.

Działania ograniczające ryzyko

Środki ochrony należy dobierać zgodnie z hierarchią działań profilaktycznych. W pierwszej kolejności powinno się:

  • wyeliminować zagrożenie lub niebezpieczną czynność,
  • zastąpić materiał, technologię albo urządzenie rozwiązaniem bezpieczniejszym,
  • zastosować osłony, wygrodzenia, wentylację i inne środki ochrony zbiorowej,
  • ograniczyć liczbę osób oraz czas przebywania w strefie zagrożenia,
  • opracować bezpieczną organizację i instrukcję wykonywania pracy,
  • zapewnić odpowiednie szkolenie, nadzór i koordynację prac,
  • dobrać środki ochrony indywidualnej do pozostałego ryzyka,
  • przygotować sposób reagowania na awarię i udzielania pomocy.

Jeżeli po oszacowaniu ryzyko jest niedopuszczalne, pracy nie należy rozpoczynać. Gdy zostanie ujawnione podczas wykonywania zadania, pracę trzeba wstrzymać do czasu zastosowania skutecznych zabezpieczeń i ponownej oceny warunków.

Informowanie pracowników

Pracowników należy poinformować o występujących zagrożeniach, poziomie ryzyka oraz zasadach ochrony. Informacja powinna być przekazana przed dopuszczeniem do pracy, a także po każdej istotnej zmianie technologii, wyposażenia, organizacji lub środków ochrony.

Pracownik powinien zgłaszać uszkodzenia zabezpieczeń, nowe zagrożenia, niebezpieczne zachowania oraz zdarzenia potencjalnie wypadkowe. Nie powinien kontynuować zadania, gdy warunki wyraźnie odbiegają od przyjętych w instrukcji i ocenie ryzyka oraz stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia.

Tagi / powiązane hasła: ocena ryzyka zawodowego, ryzyko niedopuszczalne, działania profilaktyczne, zagrożenia zawodowe

Wróć do listy

FB
x